Het Handboek communities van Erwin Blom, ook als gratis PDF verkrijgbaar, maar het printen kost meer aan inkt en papier dan het bestellen van het boek,  is een recent uitgekomen boek over ‘communities’. Erwin Blom, oud hoofd digitaal van de VPRO en nu mede eigenaar van The Crowds, heeft met die boek een overzicht gegeven van belangrijke social media cases in Nederland en de lessen die we eruit kunnen trekken.

Het handboek was al een social media hit zelf voordat het uitkwam.  Er is vooral veel over getweet, geretweet en er waren ook al veel foto’s online, interviews, PDF’s, enzovoort voor het uitkwam. Het boek was bijna niet uitgekomen omdat de grote boekhandels het niet wilde hebben, die spelen deze dagen op safe. Nog voor het was uitgekomen stond het boek echter al in de top 10 best verkochte boeken van managementboek en was de eerste druk al uitverkocht, door social media. Het boek zelf is dus ook een voorbeeld van het winstgevend inzetten van een community, maar het boek telt nog veel meer voorbeelden.

Voor wie bij een handboek verwacht om een vast checklist te krijgen, tips en trucs hoe het zeker werkt, wat winstgevend wordt en wat niet, komt bedrogen uit. Want bij social media is geen vast kader waarin zaken werken. Er is geen vaste route naar succes. Dat maakt het voor velen nog zo ongrijpbaar, maar het is de waarheid.

Toch zijn de social media één van de grootste en belangrijkste maatschappelijke trends die er momenteel zijn en dat zal niet zomaar overvliegen. Bedrijven en organisaties zullen er dus wel iets mee moeten doen, maar daarvoor is wel een mega mentaliteitsshift nodig. Het oude ‘zenden’ en ‘kennis voor onszelf houden’ werkt niet meer.

De rode draad

Wat was voor mij de rode draad van het boek? De steeds terugkerende thema’s?

- Er is geen one size fits all;
- Elk publiek heeft andere behoeften, daar moet je mee om kunnen gaan;
- Succes is relatief, mede afhankelijk van je doelstellingen én je publiek;
- Geld is nooit de issue. Tijd, passie, bevlogenheid en doorzettingsvermogen zijn de succesfactoren;
- Flexibiliteit is de nummer 1 vereiste, luister naar je gebruikers en ben bereid bijna alles aan te passen;
- Niches zijn ongelofelijk belangrijk. Zorg dat je in een niche zit en probeer het vooral niet te breed op te zetten;
- Een community kan nooit een volledige democratie zijn;
- De 90-9-1 regel blijft bijna altijd gelden. 90% zal nooit actief worden, 9% af en toe, 1% is echt actief;
- Niet monetaire (geldelijke) beloningen werken doorgaans veel beter voor activatie van een communicatie;
- Zorg dat er nooit frustratie optreed dat die 90% niet actief is. Publiek is ook belangrijk.

Stappenplan

Hoewel Erwin Blom zich in het boek niet direct aan een hard stappenplan durft te wagen is er een heel grof plan uit het boek te destilleren:

- Zorg voor een goede strategie, een richting, een visie die aansluit bij je gebruikers;
- Betrek je  gebruikers zo vroeg mogelijk bij de uitwerking van deze strategie;
- Ben flexibel m.b.t. bijna alles (behalve misschien je core visie of strategie). Je business model, de uitvoering, de gewenste tools, alles kan door je gebruikers misschien heel anders worden geïnterpreteerd;
- Zorg voor duidelijke leiding. Stel zelf altijd je grenzen (m.b.t. reacties bijvoorbeeld) en ga daar over nooit in discussie;
-  Communicatie en feedback. Reageer altijd, al is het maar om te zeggen dat je niet reageert als iemand het op de man speelt. Geef ook altijd aan dat je iets met het idee gedaan hebt, ook al heb je het niet uitgevoerd;
- Begin klein, pas je aan, groei door, zorg voor schaalbaarheid, maar ook lage kosten bij de start;
- Zorg voor doorzettingsvermogen. Ik schreef zelf al eerder over de 9 maanden regel, in het boek komt het ook naar voren, 6 tot 12 maanden voordat er een beetje bezoek begint te komen.

Conclusie

Het handboek communities is een must read voor iedereen die nog niet heel erg in de social media zit en er iets mee wil gaan doen. Het is vooral een boek ter inspiratie. Leer van wat anderen gedaan hebben en pas die toe op jouw specifieke situatie. Verwacht geen checklist of altijd werkend systeem, het is een handboek, geen handleiding.

Tot slot

Erwin eindigt met een uitspraak waar ik sterk in geloof. In de toekomst noemen we social media weer gewoon media, net zoals we massa media gewoon media zijn gaan noemen. En dan zijn foto’s zoals hier naast staan (een mobypicture van de eerste lading handboek communities die door managementboek verzonden werden, niet meer dan normaal.

De trend van media zijn terug bij het oude ‘bard’ gehalte, waarin de rondtrekkende verhalenverteller in het kasteel bij de haard zijn verhalen vertelde die hij in verre landen had gehoord. Toen kwam de drukpers, die het allemaal vast legde, de radio, de TV en nu zijn we weer terug bij de verhalenvertellers van weleer, maar dan via digitale media.

Dat organisaties social media lastig vinden, is logisch. Seth Godin raakt op dit gebied de snaar weer perfect met deze post: It’s a process, not an event.

Stem of voeg toe aan: