De afgelopen weken heb ik Freakonomics gelezen (of eigenlijk geluisterd). Een boek waarvan velen in mijn omgeving zeiden: nu pas? Want het is al uit 2005 en dus loop ik wat achter. Maar het blijft de moeite waard en nu heb ik de ‘expanded and revised edition’ kunnen lezen.

Waar gaat het boek over? Het heeft zoals men zelf zegt eigenlijk geen centraal thema, hoewel er misschien toch wel één uit te herleiden is. En dat is precies het thema waarom in mijn optiek elke HR manager en Recruitment manager dit boek ooit gelezen moet hebben. Want het bewijst eens te meer dat je krijgt waarvoor je betaald, maar dat dat niet altijd is wat je bedoeld had.

In het kort gaat Freakonomics over de vele vreemde situaties die zich ogenschijnelijk voordoen. Als er met drugs dealen zoveel geld te verdienen is, waarom wonen de meeste drugsdealers dan bij hun ouders? Omdat het enkel aan de top veel geld verdiend, alles daaronder marginaal is. Een bewijs overigens dat als de mogelijke bonus groot genoeg is, mensen tot veel bereid zijn.

Is het mogelijk dat basisschoolleraren vals spelen met proefwerken als er voor hen een bonus is als ze een goede docent zijn volgens de cijfers? Ja, het blijkt van wel. Vooral dit onderdeel is zeer waardevol voor HR managers en Recruitment managers. Met de hele bonus cultuur die we hebben gemaakt met zijn allen, waarbij we niet goed hebben nagedacht over de gevolgen is het goed hier bij stil te staan.

Je krijgt waarvoor je betaald, maar dat is niet altijd wat je wilde bereiken. Een goede incentive moet altijd meerwaarde opleveren voor het bedrijf en de persoon, niet enkel de persoon. Ook moet je oppassen dat bijvoorbeeld de lange termijn niet uit het oog verloren wordt t.o.v. de korte termijn, wat bij veel bonussen nog het geval is.

Freakonomics laat ook zien hoe informatie asymmetrie, in andere woorden, het verschil tussen toegang tot informatie van één persoon t.o.v. de andere, grote gevolgen kan hebben. En hoe je op basis van deze informatie gelijk te trekken hele grote gevolgen kan creëren. Zo heeft het openbaar maken van informatie de Ku Klux Klan op zijn knieen gekregen. Maar denk ook aan de makelaars die het zwaar hebben omdat hun informatievoorsprong door het internet verdwenen is, net als de reisbranche bijvoorbeeld. Door bijvoorbeeld social networking software in organisaties in te zetten is het mogelijk om de informatie asymmertie die er in veel organisaties is op te heffen. Hierdoor zullen enkele zeer machtige personen hun macht deels kwijt raken wat doorgaans de gehele organisatie ten goede zal komen.

Freakonomics is een aanrader voor alle HR managers om zich te laten inspireren. Maar met de waarschuwing dat het geen concrete voorbeelden zijn en je het wel zelf zal moeten vertalen naar bruikbare informatie.

Stem of voeg toe aan: